Ένα ομοσπονδιακό εφετείο στις Ηνωμένες Πολιτείες αποφάνθηκε ότι οι ευρείες επιβολές δασμών από τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ σε δεκάδες χώρες, δεν είναι νομικά επιτρεπτές. Η απόφαση, αν και δεν αναστέλλει άμεσα τα μέτρα, συνιστά ισχυρό πλήγμα στη βασική οικονομική στρατηγική του Τραμπ.
Το σκεπτικό της απόφασης
Η U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit επικύρωσε προηγούμενη απόφαση κατώτερου δικαστηρίου που έκρινε ότι οι δασμοί υπερέβαιναν τις εξουσίες του Προέδρου υπό τον International Emergency Economic Powers Act (IEEPA). Το δικαστήριο ξεκαθάρισε ότι η επιβολή δασμών αποτελεί «πυρηνική αρμοδιότητα του Κογκρέσου» και όχι ανεξέλεγκτη προεδρική εξουσία.
Σημειώνεται πως το IEEPA χρησιμοποιείται παραδοσιακά για κυρώσεις και όχι για επιβολή δασμών, με τους δικαστές να τονίζουν: «Ο νόμος δεν αναφέρει ρητά δασμούς ούτε περιλαμβάνει σαφή όρια που να δίνουν στον Πρόεδρο τέτοια εξουσία».
Οι στοχευμένες χώρες και τα επιχειρήματα
Οι δασμοί αφορούσαν τόσο βασικούς εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ – Καναδά, Μεξικό, Κίνα – όσο και δεκάδες άλλες χώρες, με πρόσχημα ζητήματα όπως η καταπολέμηση της φαιντανύλης, η παράνομη μετανάστευση και οι ανισορροπίες στο εμπόριο.
Ο Τραμπ υποστήριξε πως οι «αμοιβαίοι δασμοί» ήταν αναγκαίοι για την προστασία της αμερικανικής βιομηχανίας και την αντιμετώπιση «άδικων πρακτικών». Ωστόσο, κριτικοί και οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι οι δασμοί οδηγούν σε αύξηση τιμών, επιβράδυνση ανάπτυξης και πιθανή αστάθεια στις αγορές.
Πολιτική και γεωοικονομική διάσταση
Η απόφαση αναμένεται να τεθεί σε ισχύ τον Οκτώβριο, εκτός κι αν το Ανώτατο Δικαστήριο δεχθεί την προσφυγή της κυβέρνησης Τραμπ. Ο ίδιος χαρακτήρισε την ετυμηγορία «εξαιρετικά κομματική», τονίζοντας πως αν διατηρηθεί θα «καταστρέψει τις Ηνωμένες Πολιτείες».
Η Γενική Εισαγγελέας Pam Bondi δεσμεύτηκε για έφεση, υποστηρίζοντας ότι η απόφαση «υπονομεύει τις ΗΠΑ στη διεθνή σκηνή» και «παρεμβαίνει στον συνταγματικό ρόλο του Προέδρου στην εξωτερική πολιτική».
Οι προεκτάσεις για το διεθνές εμπόριο
Η εξέλιξη αυτή αποτελεί καμπή για την αμερικανική εμπορική πολιτική και τη διεθνή οικονομική ισορροπία. Η αμφισβήτηση της νομικής βάσης των δασμών Τραμπ ανοίγει δρόμο για νέα διπλωματικά παζάρια αλλά και πιθανές οικονομικές αναταράξεις στο παγκόσμιο εμπόριο.
Διαβάστε επίσης:
Μαχητικά Rafale και Eurofighter ξυπνούν μνήμες διάσπασης στην ευρωπαϊκή άμυνα
Καταστροφή τουρκικών συστημάτων παρακολούθησης από το Ισραήλ στη Συρία
Συνάντηση Τραμπ για τη Γάζα: Σχέδια, Αντιπαραθέσεις και οι ρόλοι των Μπλερ και Κούσνερ