Στο Άργος Ορεστικό της Καστοριάς, στις 22 Οκτωβρίου 2026, μια οικογένεια παρέδωσε το τελευταίο δείγμα DNA που έλειπε από την έρευνα για τους Ελλαδίτες αγνοουμένους της Κύπρου. Ήταν συγγενείς του συνταγματάρχη Κωνσταντίνου Κέντρα, που αγνοείται από το 1974. Πενήντα δύο χρόνια μετά την τουρκική εισβολή, 37 Ελλαδίτες εξακολουθούν να μην έχουν ταυτοποιηθεί.

Το καλοκαίρι του 1974, οι μάχες στην Κύπρο άφησαν πίσω τους νεκρούς, πρόσφυγες και αγνοουμένους. Ανάμεσά τους ήταν 77 άνθρωποι από την Ελλάδα. Στα χρόνια που ακολούθησαν, 40 ταυτοποιήθηκαν. Για τους υπόλοιπους, οι οικογένειες ζουν ακόμη με το ίδιο ερώτημα. Πού βρίσκεται ο άνθρωπός τους;

Τον τελευταίο χρόνο, Ελλάδα και Κύπρος επισκέφθηκαν οικογένειες 11 αγνοουμένων, από τις οποίες δεν είχαν συγκεντρωθεί τα αναγκαία δείγματα. Κάποιοι συγγενείς δεν μπορούσαν να μεταβούν στην Κύπρο και είχαν μείνει χωρίς ενημέρωση. Ο υφυπουργός Εθνικής Άμυνας Θανάσης Δαβάκης και ο Κύπριος Επίτροπος Προεδρίας Μάριος Χαρτσιώτης πήγαν οι ίδιοι στις περιοχές τους. Στο Άργος Ορεστικό ολοκληρώθηκε αυτή η διαδρομή.

Τι εμποδίζει ακόμη τις ταυτοποιήσεις

Η συλλογή DNA δεν σημαίνει ότι βρέθηκαν ή αναγνωρίστηκαν 11 αγνοούμενοι. Τα δείγματα των συγγενών χρησιμεύουν ως μέτρο σύγκρισης όταν εξετάζονται ανθρώπινα λείψανα. Χωρίς αυτά, ορισμένες συγκρίσεις που ήταν αναγκαίες δεν μπορούσαν καν να ξεκινήσουν. Για να προκύψει ασφαλές αποτέλεσμα, χρειάζεται και από τα οστά γενετικό υλικό κατάλληλο για εξέταση.

Στην Κύπρο υπάρχουν περίπου 30 έως 35 κιβώτια με λείψανα Ελλαδιτών και στρατιωτών της ΕΛΔΥΚ που συνδέονται με αυτή την προσπάθεια. Δεν αντιστοιχεί απαραίτητα κάθε κιβώτιο σε διαφορετικό άνθρωπο. Ένα μέρος των οστών είχε εμποτιστεί με χημικές ουσίες τη δεκαετία του 1980, με αποτέλεσμα να καταστραφεί το DNA που θα βοηθούσε στην αναγνώρισή τους.

Το Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής χρησιμοποιεί ειδικές μεθόδους για να εξετάσει ακόμη και αυτά τα δύσκολα δείγματα. Ένα πρώτο πιλοτικό αποτέλεσμα ήταν θετικό. Στις έρευνες συμμετέχει πλέον για πρώτη φορά και εξειδικευμένο προσωπικό του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας.

Τον Ιανουάριο του 2027 έχει προγραμματιστεί δημόσια ενημέρωση για την πρόοδο των ερευνών. Καμία διαδικασία δεν μπορεί να γυρίσει πίσω το 1974. Για τις οικογένειες, όμως, μια ασφαλής ταυτοποίηση μπορεί να σημαίνει ότι θα μάθουν επιτέλους την τύχη των δικών τους και θα μπορέσουν να τους αποχαιρετήσουν.