Η Συνθήκη της Λωζάνης καθορίζει το καθεστώς των νησιών και νησίδων απέναντι από τις μικρασιατικές ακτές, με τον κανόνα των τριών ναυτικών μιλίων να αποτελεί ένα από τα βασικά σημεία των σχετικών διατάξεων.

Το άρθρο 12 προβλέπει ότι, εκτός εάν υπάρχει αντίθετη πρόβλεψη στη Συνθήκη, τα νησιά που βρίσκονται σε απόσταση μικρότερη των τριών μιλίων από τις ασιατικές ακτές παραμένουν υπό τουρκική κυριαρχία. Αντίστοιχη αναφορά για νησιά και νησίδες εντός τριών μιλίων υπάρχει στο άρθρο 6.

Παράλληλα, το άρθρο 16 καταγράφει την παραίτηση της Τουρκίας από δικαιώματα και τίτλους επί εδαφών πέρα από τα σύνορα που καθορίζονται στη Συνθήκη και επί νησιών για τα οποία αναγνωρίζεται διαφορετικό καθεστώς.

Χαρακτηριστική περίπτωση αποτελεί το Καστελλόριζο. Με το άρθρο 15 η Τουρκία παραιτήθηκε υπέρ της Ιταλίας από κάθε δικαίωμα και τίτλο επί του νησιού. Η κυριαρχία του πέρασε αργότερα στην Ελλάδα μαζί με τα Δωδεκάνησα με τη Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων του 1947.Πότε μίλησε για πρώτη φορά η Τουρκία για την Γαλάζια Πατρίδα;